Tetum Portuguese English
Skip to content

DEMOCRATIC REPUBLIC OF TIMOR-LESTE

Primary Menu

  • Home
  • Prime Minister
    • Structure of the VIII Constitutional Government
    • Message
    • Biography
    • Contact PM
  • Prime Minister Office
    • Authorized Representative
    • Division & Authorities
    • Former PM
    • Past Government
    • Projects
  • Government
    • Council of Minister
    • Government Offices
    • Government’s Policy and Constitutions
  • Government Secretariat
    • Government Resolution
    • Government Secretary
    • Ministerial Committees
    • Secretary Announcement
  • Briefing Room
    • Opportunities
    • Events
    • Interview
    • News
      • NationalNasionál
      • International
    • Gallery
      • Audio Galeria
      • Video Gallery
    • Press Release
    • Speeches
  • Home
  • Briefing Room
  • Interview
  • TRANSKRISAUN ENTREVISTA S. EXA. PM-TAUR MATAN RUAK HO JORNALISTA SIRA HAFOIN ENKONTRU SEMANAL HO S. EXA. PREZIDENTE REPÚBLIKA
  • Interview

TRANSKRISAUN ENTREVISTA S. EXA. PM-TAUR MATAN RUAK HO JORNALISTA SIRA HAFOIN ENKONTRU SEMANAL HO S. EXA. PREZIDENTE REPÚBLIKA

7 months ago

Sorry, this entry is only available in Tagalog. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.

Palásiu Prezidente-Nicolau Lobato, 09 Maiu 2019

Primeiru-Ministru Taur Matan Ruak (PM-TMR) : Horibainhira imi-nia loron ha’u la fó parabéns ba imi, ohin ha’u hakarak aproveita oportunidade fó parabéns ba imi jornalista sira, espera katak imi nia serbisu di’ak, ba oin di’ak nafatin i saida mak ami ajuda imi, kontinua halo para ajuda imi, paraké jornalista sira-nia atividade la’o ba oin, partilla informasaun ba ita-nia sidadaun sira, lori informasaun sira ba Governu Sentrál lao nafatin.

Segundu ne’e enkontru semanal ho S.E. Sr. Prezidente da Repúblika, liuliu para informa atividade Governu nian hanesan kona-ba atividade sira ne’ebé la’o hela em relasaun kompras asoins hosi CP no Shell, prosesu kontratu komersial Timor-GAP ho kompañia Xina no mós atividade seluk ke S.E. Sr. Prezidente da Repúblika levanta kona-ba saúde Nai veteranu sira-nian alerta para Governu tau atensaun, tantu maizumenus asuntu tolu ne’e mak ohin ko’alia.

Mídia: Asuntu kona-ba CP no Shell espesífiku halai liu kona-ba atu halo esplorasaun ka oinsá?

PM-TMR: Ita agora ne’e, ita nia atividades hotu, ita-nia esforsu hotu ita konsentra ba oinsá mak halo preparativu paraké atividade ne’e la’o ba oin. Portantu esplorasaun ne’e bele la’o. Hanesan ita-boot sira hatene, para ita to’o iha esplorasaun, ita tenke halo buat barak, porezemplu iha Beasu(Vikeke) ita tenke halo portu, ita tenke halo plataforma ba prosesamentu nian, ita tenke dada pipeline mai tasi laran ne’e nia plataforma para esplorasaun no haruka mai, ne’e prosesu lubuk ida, ita haree hotu para aleinde serbisu sira seluk ke hanesan iha Suai (suplly base) Betanu  (refinaria) ke halo parte hotu projetu boot ke ita iha Tasi Mane nian.

Mídia: Maizumenus iha ona figura atu troka Mari Alkatiri ka lae?

PM-TMR: Por enkuantu asuntu ida ke seidauk avansa ba públiku, maibé ao longo tempu ami sei diskute to’o momentu sertu loloos ita-boot sira sei hatene, desizaun saida mak Governu toma, sei kontinua ka sei troka, se troka karik sé mak troka? To’o momentu sertu ita-boot sira sei hatene.

Mídia: Ko’alia kona-ba saúde Veteranu sira-nian ne’ebé Prezidente alerta, karik Prezidente nia hakarak ne’e oinsá?

PM-TMR: Bom, ha’u mós informa ba S.E. Sr. Prezidente da Repúblika katak realmente iha ha’u-nia tempu iha Ministériu Saude harii ekipa médiku ida tau atensaun ba sira(veteranu)soké difikuldades barak tanba veteranu ne’e iha Timor laran tomak i entaun sira (médiku) iha difikuldades barak atu halo atendementu. Ha’u rasik kuandu ba vizita suku sira, hetan balun iha rai-lolon, fatuk lolon sira, hetan balun iha aldeiam balun iha suku lemo-lemo iha fatin Timor laran tomak, barak ke idade avansadu loos, difikuldades mai sidade para hetan asisténsia di’ak, tantu sei iha difikuldades barak loos, na verdade Governu uluk halo esforsu, tanba ne’e mak ha’u toma nota, mai haree tok para iha ne’e ba oin ne’e saida mak sei halo. Hanesan ohin ha’u hateten ba Sr. Prezidente da Repúblika katak, karik ita hanoin atu halo buat ida provavelmente ba tinan oin, tanba tinan ida ne’e orsamentu natón ba buat ne’ebé ita planeia tiha ona, tantu karik halo buat foun tenke ba iha orsamentu tinan oin.

Mídia: Ne’e atu hakbesik saúde ba sira ka oinsá?

PM-TMR: Saude, dadauk ne’e ita iha suku sira médiku ida, nein hotu-hotu kompletu, balun kondisaun susar la halimar, maibé simplesmente seidauk iha kbiit paraké halo atendementu ida ke mais kompleksu ne’e, balu problema de idade, balun seluk tanba kauza hosi pankada sira uluk lori iha kadeia ka iha fatin seluk, entaun ne’e komplikadu liután, presizu intervensaun mais intensivu nivel ida mais as uitoan.

Mídia: Sr. Ministru defeza deklara katak atu halo transferénsia F-FDTL ba PNTL, karik ne’e nesesáriu duni atu halo?

PM-TMR: Daudaun ne’e ha’u fó instrusaun ba Sr. Ministru Defeza katak komu ita iha sistema defeza ida integradu, ne’e signifika katak formasaun no treinu mós integradu. Se lae hanesan uluk krize 2006, operasaun PNTL-F-FDTL halo hamutuk, mas PNTL la hatene saida mak regras kombate, ne’e hanesan ita lori ema ba halo natar nian ba fali halo toos ou lori ema toos nian ba halo fali uma, entaun sistema ne’e tenke integradu, ne’e primeiru. Segundu, ha’u mós husu ba Sr. Ministru atu haree ida ne’e katak formasaun treinu ne’e lalika PNTL halo ninian, ida ne’ebá halo ninian, halo ida de’it mak nia ba fahe iha leten ne’ebá para depois lalika duplica. Ita iha ema kiak barak, ita iha infraestrutura barak ke tenke halo, ita la iha osan, ba duplica tan ida-idak halo ninian pois to’o loron ida ita la iha kbiit atu sustenta, tanba ne’e mak ha’u husu para iha prinsípiu ida katak ita tenke poupa buat ne’ebé ita iha, produz barak liután para aumenta no mós fahe ba sira ne’ebé la iha. Ita iha munisípiu sanulu resin rua (12) inklui RAEOA, ita tenke tau osan paraké sira seluk mós la’o, para ida ne’e ida ne’ebé mak duplica ita tenke ko’a, ida ne’ebé gasta demais ita tenke hatún, paraké ita halo esforsu ida rekursu ne’e dispoin/fahe tuir buat ne’ebé ita bele no tuir realidade ne’ebé kada ida iha.

Mídia: Karik Governu iha Planu kria akademia ida de’it para formasaun konsentra de’it iha fatin ida?

PM-TMR: Ne’e problema tékniku liu, ha’u nia orientasaun mak ne’e i espera katak Sr. Ministru haree, kuandu ba ona Konsellu Ministru naturalmente ne’e la’ós desizaun ida Primeiru-Ministru nian tomak, mas ne’e sei Konsellu Ministru mak deside i ami sei fahe tan informasaun kompletu ba ita boot sira para akompaña, mas Governu nia esforsu hatún uitoan duplikasaun sira ne’ebé iha hodi konsentra ba sira ne’ebé presiza liu, ke ita nia problema boot iha Timor mak oinsá kombate kiak no mukit no arranja empregu ba sidadaun sira.

Mídia: Oinsá Sr. Primeiru-Ministru nia haree kona-ba pedidu Igreja nian atu kansela akordu Santa Sé?

PM-TMR: Ha’u seidauk simu dokumentu ofisiál hanesan ne’e, entaun ha’u seidauk bele halo komentáriu ba ida ne’e.

Mídia: Oinsá Sr. Primeiru-Ministru nia pontu devista ba iha deklarasaun Maun Xanana nian katak CNRT sai vitima iha governasaun ida ne’e?

PM-TMR: ohin ha’u mai ne’e ko’alia kona-ba saida mak ohin ko’alia ho S.E. Sr. Prezidente, ha’u labele ko’alia buat ne’ebé fora. Obrigadu

 

 

 

 

Media PM

https://www.gpm.gov.tl

See author's posts

Continue Reading

Next   Entrevista S. Exa. Primeiru-Ministru Taur Matan Ruak, ho Jornalista sira Iha Ámbitu Enkontru Semanal ho S. Exa. Prezidente Repúblika (26092019)

Archive

Latest News

  • Prime-Minister meets with all Government members to discuss the reformulation of the 2020 State Budget Proposal Thursday December 5th, 2019
  • Government Withdraws the 2020 State Budget Proposal for Reformulation Tuesday December 3rd, 2019

National News

  • National
  • News

Prime-Minister meets with all Government members to discuss the reformulation of the 2020 State Budget Proposal

18 hours ago
  • National
  • News

Government Withdraws the 2020 State Budget Proposal for Reformulation

3 days ago
  • Boletim
  • National
  • News

Prime Minister Taur Matan Ruak swears-in José Luís Guterres as President of the RAEOA Authority

3 weeks ago
  • National
  • News

Council of Ministers approved the appointment of Former Deputy Prime Minister José Luís Guterres as the President of Authority of the RAEOA-ZEESM  

4 weeks ago

International News

  • International
  • News

Prime Minister Taur Matan Ruak welcomes the U.S. Maritime Affairs Bureau Director for Southeast Asia, Mark D. Clark,

3 weeks ago
  • Boletim
  • International

Prime Minister Taur Matan Ruak holds his first meeting with the new European Union Ambassador to Timor-Leste, Andrew Jacobs

4 weeks ago
  • Boletim
  • International

Prime Minister Taur Matan Ruak gives an audience to the  Representative of  President of ConocoPhilips-Western Australia and the Representative of Santos Limited

1 month ago
  • International
  • News

Prime Minister Taur Matan Ruak welcomes an OECD delegation in audience

1 month ago
  • Boletim
  • International
  • News

Prime Minister Taur Matan Ruak welcomes high-level delegation from ADB  

2 months ago

Konaba GPM

  • Contact PM
  • jobs
  • Privacy
  • Terms
  • Staff Menbers
  • Media

Follow us

  • facebook
  • twitter
  • youtube

Upcoming Events / Info

There are no upcoming events at this time.

Office Location

Copyright © All rights reserved. | | Apps & System Development.